رضاییسرپرست میراث فرهنگی استان یزد از پايان مطالعه و مستند سازي مسجد جامع خويدک خبر داد
یزد-یزدفردا "سرپرست میراث فرهنگی استان : مطالعات و مستند سازي مسجد خويدک به پايان رسيد.
به گزارش روابط عمومي اداره کل ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري استان يزد:مسجد جامع خويدک مسجدي است از خشت و گل، متعلق به قرون اوليه اسلامي که در شمال روستاي خويدک در کنار قلعه و آسياب آبي تاريخي اين روستا واقع شده است.
سرپرست ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري استان يزد ضمن اعلام اين خبر گفت: مسجد مهمترين هسته مرکزي براي فعاليت هاي مذهبي، اجتماعي و فرهنگي در شهرهاي ايراني دوره اسلامي است که ميتوان از نظر جايگزيني آنها در بافت شهري به دو رده تقسيم کرد، مساجدي که در شکل گيري آنها در ستبر کالبدي شهرها به تدريج در زمان صورت گرفته و در رابطه با عوامل مذهبي، اجتماعي، اقتصادي و شهرسازي در زمان تغيير شکل يافته و مساجدي که با طرح فعلي و گسسته از بافت کالبدي مجاور، يکبار براي هميشه شکل فضاي آنها تعيين و تثبيت شده است.
"رضايي" گفت: مساجد اعم از مسجد جامع، مساجد محلهاي و مساجدي که در مجاورت بازارها و يا در حد فاصلي بين ورودي شهرها و محل مرکز کارواني قرار ميگرفتند هرکدام به پيروي از انديشههاي خاص اسلامي بنا شدهاند.
معاون حفظ، احياء و ثبت آثار تاريخي ادره کل ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري استان يزد در تاييد اين مطلب، افزود: مسجد جامع خويدک بر روي رگهاي از جنس کنگلومرا ساخته شده و داراي دو ايوان در ضلع شمال و جنوب شبستان در ضلع باختر است.
"نيکزاد" گفت: خويدک در اصطلاح محلي به نام سرسبزي وهمچنين نام يک نوع خربزه معروف است که در قديم در روستا کاشته ميشده است، نام روستاييست تاريخي و هم دوره با روستاهاي فهرج، خورميز و ديگر زيستگاههاي تاريخي يزد که مردم آن را "ختک xetk" يا " خدک xedk" ميخوانند و در کتب " خويدک xavidak" گفته شده است.
نيکزاد با بيان اينکه معماري خشتي ايران يک فرهنگ و سنت پايدار ميباشد که بخش وسيعي از محدوده مرکزي ايران را در برگرفته است، افزود: عواملي چند در تضعيف اين فرهنگ بوم آور نقش مؤثري دارد که با مطالعه و آسيب شناسي اين گونه بناها ميتوان اطلاعات اساسي را جمع آوردي و در جهت طبقه بندي آسيبها و شناخت بهتر عوامل آسيب رسان و در نهايت ارائه روشها و تکنيکهاي حفاظتي مناسب براي مقابله با آنها استفاده کرد.
وي با اشاره به اينکه طرح مطالعات، مستند سازی، مرمت و احياء مسجد خويدك تحت نظارت واحد مطالعات و طراحي معاونت حفظ و احياء و در مدت زمان 4 ماه به پايان رسيده، گفت: اين مطالعات شامل گردآوري مدارک و اسناد تصويري، ترسيمي و نوشتاري، بررسي و مطالعات محيطي و بستر بنا، تهيه نقشه هاي فني وضع موجود، مطالعه تعيين محدوده بنا، مطالعه ابعاد زيباشناختي بنا، شناسايي دورههاي معماري و الحاقات، انجام مطالعات تطبيقي آسيبنگاري و آسيب شناسي، مباني نظري و ارائه راهکارهاي حفاظتي بنا بوده است.
اين مقام مسئول نيز افزود: سربنا مسجد خويدک، قلعه روستا و آسياب تاريخي، مثلث تاريخي خويدک را تشکيل ميدهند.
شايان ذکر است مسجد جامع خويدک به شماره 12058 مورخ 12/4/1384در فهرست آثار ملي کشور به ثبت رسيده است.
یزدفردا
- نویسنده : یزد فردا
- منبع خبر : خبرگزاری فردا

جمعه 24,ژوئیه,2026